Wat gebeurt er als je zonnepanelen minder stroom leveren tijdens het laden?

Als je zonnepanelen minder stroom leveren dan je elektrische auto verbruikt tijdens het laden, wordt het tekort automatisch aangevuld vanuit het elektriciteitsnet. Je auto blijft gewoon laden, maar je betaalt voor het deel dat niet door de zon wordt opgewekt. Hoe groot dat tekort is, hangt af van het moment van de dag, bewolking en het laadvermogen van je laadpaal. In dit artikel beantwoorden we de meest gestelde vragen over de samenwerking tussen zonnepanelen en een laadpaal thuis.

Wat gebeurt er dan met de stroom die tekortkomt?

Als je zonnepanelen op een bepaald moment minder stroom produceren dan de laadpaal vraagt, vult het elektriciteitsnet automatisch het verschil aan. Dit gebeurt naadloos en zonder onderbreking van het laadproces. Je merkt er als gebruiker niets van, maar je energiemeter registreert wel dat er stroom van het net wordt afgenomen.

In de praktijk betekent dit dat je altijd kunt laden, ongeacht de opbrengst van je panelen. Het nadeel is dat je voor het aanvullende deel gewoon de stroomprijs van je energieleverancier betaalt. Heb je een slim energiecontract met dynamische tarieven, dan kan dit op drukke momenten relatief duur uitvallen. Heb je een thuisbatterij gekoppeld aan je systeem, dan kan opgeslagen zonne-energie het tekort opvangen in plaats van het net, wat je onafhankelijkheid vergroot. Een laadpaal-thuisbatterij-combinatie is dan ook steeds populairder bij huiseigenaren die maximaal willen profiteren van eigen opgewekte energie.

Hoe bepaalt een laadpaal hoeveel stroom hij gebruikt?

Een laadpaal bepaalt het stroomverbruik op basis van de instellingen in het systeem en de communicatie met je auto. Bij een gewone laadpaal wordt simpelweg het maximale vermogen gebruikt dat de paal en het voertuig aankunnen. Bij een slimme laadpaal kan het laadvermogen dynamisch worden aangepast op basis van beschikbare zonnestroom, netbelasting of tijdsinstellingen.

De meeste moderne slimme laadpalen communiceren via een energiemanagementsysteem met je omvormer of thuisbatterij. Zo weet de paal precies hoeveel zonne-energie er op dat moment beschikbaar is en past hij het laadvermogen daarop aan. Dit heet dynamisch loadbalancing of solar charging. Het systeem zorgt er bijvoorbeeld voor dat de laadpaal pas meer vermogen trekt als de zon genoeg levert, of dat het vermogen teruggeschroefd wordt als andere apparaten in huis veel stroom gebruiken.

Wat is het verschil tussen slim en normaal laden met zonnepanelen?

Het verschil tussen slim en normaal laden met zonnepanelen zit in de mate van controle en afstemming op de beschikbare zonne-energie. Bij normaal laden laadt je auto altijd op maximaal vermogen, ongeacht wat je panelen op dat moment produceren. Bij slim laden past de laadpaal zijn vermogen dynamisch aan op de actuele opbrengst van je zonnepanelen.

Normaal laden

Bij een standaard laadpaal thuis laad je met een vast vermogen, doorgaans tussen de 3,7 kW en 11 kW. De paal trekt altijd evenveel stroom, ook als je zonnepanelen op dat moment weinig produceren. Dit is eenvoudig en betrouwbaar, maar je profiteert niet optimaal van je eigen opgewekte energie.

Slim laden

Een slimme laadpaal communiceert met je omvormer of energiemanagementsysteem en past het laadvermogen continu aan. Levert de zon volop? Dan laadt je auto sneller en bijna volledig op zonne-energie. Is het bewolkt? Dan laadt de paal langzamer of wacht hij tot er meer opbrengst is. Dit bespaart kosten en verhoogt je zelfvoorzieningsgraad aanzienlijk. Voor wie de beste laadpaal voor thuis zoekt in combinatie met zonnepanelen, is een slimme laadpaal vrijwel altijd de betere keuze.

Kan bewolking of schaduw het laden volledig onderbreken?

Nee, bewolking of schaduw onderbreekt het laden niet volledig, tenzij je laadpaal specifiek is ingesteld om alleen op zonne-energie te laden. In alle andere gevallen vult het elektriciteitsnet automatisch aan wat de panelen niet leveren, zodat het laadproces gewoon doorgaat.

Er is wel een uitzondering: sommige slimme laadpalen hebben een “solar only”-modus. In die instelling laadt de auto uitsluitend als er voldoende zonne-energie beschikbaar is. Valt de opbrengst weg door bewolking of schaduw, dan pauzeert het laden totdat er weer genoeg zon is. Dit is de meest duurzame instelling, maar ook de minst voorspelbare als je de auto snel nodig hebt. De meeste gebruikers kiezen daarom voor een hybride instelling waarbij zonne-energie prioriteit heeft, maar het net als back-up dient.

Wanneer is een laadpaal combineren met zonnepanelen zinvol?

Een laadpaal combineren met zonnepanelen is zinvol zodra je regelmatig overdag thuis bent, een elektrische of hybride auto hebt en voldoende dakoppervlak beschikbaar is voor een redelijk aantal panelen. De combinatie is het meest rendabel als je auto overdag staat te laden terwijl de zon schijnt, zodat je direct eigen opgewekte stroom gebruikt in plaats van terug te leveren aan het net.

Met de huidige salderingsregels en de afbouw van de teruglevering is het financieel steeds aantrekkelijker om zelf opgewekte stroom direct te verbruiken. Een laadpaal is daarvoor een uitstekende toepassing: een elektrische auto heeft een groot “verbruiksmoment” dat je goed kunt afstemmen op de zonnepiekuren. Wil je nog een stap verder gaan, dan biedt een laadpaal-thuisbatterij-combinatie de mogelijkheid om ook ‘s avonds op eigen stroom te laden.

De laadpaal thuis kosten voor een slimme paal liggen doorgaans hoger dan voor een eenvoudige versie, maar de terugverdientijd verkort aanzienlijk als je hem slim koppelt aan je zonnepanelensysteem. Zeker voor huiseigenaren in West-Brabant die al zonnepanelen hebben of overwegen te plaatsen, is deze combinatie een logische en toekomstbestendige stap.

Hoe wij helpen met slim laden en zonnepanelen

Bij Installab adviseren en installeren wij complete systemen waarbij laadpalen en zonnepanelen optimaal samenwerken. We kijken altijd naar jouw specifieke situatie: het aantal panelen, de ligging van je dak, je rijgedrag en je energieverbruik thuis. Zo zorgen we voor een oplossing die echt bij jou past.

Advies op maat over de beste laadpaal voor thuis in combinatie met jouw zonnepanelensysteem
Installatie van slimme laadpalen die dynamisch meebewegen met je zonne-energieopbrengst
Koppeling met omvormers, thuisbatterijen en energiemanagementsystemen
Twee jaar all-in garantie op alle ecologische installaties
Professioneel onderhoud en vaste onderhoudscontracten voor blijvend optimaal rendement

Wil je weten wat de mogelijkheden zijn voor jouw woning? Neem gerust contact met ons op voor een vrijblijvend adviesgesprek.

Meer advies nodig? Neem contact op

Frequently Asked Questions

Hoeveel zonnepanelen heb ik nodig om mijn elektrische auto volledig op zonne-energie te laden?

Dit hangt af van je jaarlijkse kilometergebruik en het vermogen van je laadpaal. Als vuistregel geldt dat een gemiddelde elektrische auto zo’n 3.000 tot 4.000 kWh per jaar verbruikt voor rijden. Met 8 tot 12 zonnepanelen (afhankelijk van ligging en dakoppervlak) kun je in veel gevallen een groot deel van dat verbruik opwekken. Een installatiespecialist kan op basis van jouw situatie een nauwkeurige berekening maken.

Kan ik mijn bestaande laadpaal achteraf slim maken, of moet ik een nieuwe aanschaffen?

In de meeste gevallen is een bestaande standaard laadpaal niet eenvoudig om te bouwen tot een slimme laadpaal, omdat de benodigde communicatieprotocollen (zoals OCPP of een koppeling met je omvormer) ontbreken. Het is doorgaans voordeliger en betrouwbaarder om te kiezen voor een nieuwe slimme laadpaal die direct compatibel is met je zonnepanelensysteem. Laat je hierover adviseren voordat je investeert in losse aanpassingen.

Wat gebeurt er met het laden als het elektriciteitsnet uitvalt?

Bij een stroomstoring valt in de meeste gevallen ook het laden weg, zelfs als je zonnepanelen op dat moment volop produceren. Dit komt doordat de meeste omvormers om veiligheidsredenen automatisch uitschakelen bij een netstoring. Alleen bij een systeem met een thuisbatterij en een zogenaamde ‘eilandwerking’-functie kun je in bepaalde gevallen blijven laden op eigen opgeslagen energie.

Maakt het uit welk merk omvormer of zonnepanelen ik heb voor de koppeling met een slimme laadpaal?

Ja, compatibiliteit tussen je omvormer en de slimme laadpaal is belangrijk voor een optimale samenwerking. Niet alle merken communiceren even goed met elkaar. Populaire combinaties zijn bijvoorbeeld SolarEdge of Huawei omvormers gekoppeld aan laadpalen van Easee, Alfen of Zaptec. Laat je bij de installatie altijd adviseren over een compatibele combinatie, zodat dynamisch solar charging correct functioneert.

Is een thuisbatterij echt nodig, of is een slimme laadpaal alleen ook al voldoende?

Een slimme laadpaal alleen is al een grote stap vooruit ten opzichte van een standaard laadpaal, en voor veel huishoudens meer dan voldoende. Een thuisbatterij voegt waarde toe als je ‘s avonds of ‘s nachts wilt laden op eigen zonne-energie die overdag is opgeslagen, of als je minder afhankelijk wilt zijn van het net. Of een thuisbatterij financieel interessant is, hangt af van je energieverbruiksprofiel en de huidige terugleverprijzen.

Hoe lang duurt het voordat de investering in een slimme laadpaal zich terugverdient?

De terugverdientijd van een slimme laadpaal in combinatie met zonnepanelen ligt gemiddeld tussen de 3 en 6 jaar, afhankelijk van je rijgedrag, het aantal zonnepanelen en de actuele energieprijzen. Hoe meer je overdag laadt op eigen zonne-energie en hoe minder je terugelevert aan het net, hoe sneller de investering rendeert. Met de huidige afbouw van de salderingsregeling wordt direct zelfverbruik financieel steeds aantrekkelijker.

Wat moet ik regelen of controleren voordat een slimme laadpaal geïnstalleerd kan worden?

Controleer vooraf of je meterkast voldoende capaciteit heeft voor een extra groep met het gewenste laadvermogen (1- of 3-fase). Daarnaast is het handig om te weten welke omvormer je hebt en of deze beschikt over een dataverbinding voor koppeling met de laadpaal. Een erkend installateur voert doorgaans een voorinspectie uit en regelt indien nodig ook de aanvraag bij de netbeheerder voor verzwaring van de aansluiting.